Hindu Newspaper Analysis- 5 July 2026

by

Topics covered:

  • Comparative Polity — Citizenship Models: Jus Soli (Birthright/Soil) vs Jus Sanguinis (Blood/Descent); US 14th Amendment (1868); Dred Scott case (1857); 13th Amendment (1865 — abolished slavery); Trump executive order vs SCOTUS ruling; India’s hybrid citizenship model; Naturalization; Golden Passport
  • Governance & Ethics: WhatsApp username feature controversy — Privacy vs National Security; Significant Social Media Intermediary (IT Act 2000); Impersonation & cyber fraud concerns
  • Sports Governance: ICC “Return to Play Post Pregnancy” guidelines; motherhood penalty; women in sports barriers; Australia’s parental policy; Case Manager concept
  • Health — NLEM: National List of Essential Medicines not revised since 2022 (4 years gap); WHO revised 2023 & 2025; NPPA; Drug Price Control Order; CDSCO
  • Science — CAR-T Cell Therapy: T-cells extracted → genetically modified → CAR protein → multiplied → reinfused to fight cancer cells
  • Environment: Assam’s Bodoland Forests butterfly diversity — Yellow Crested Spangle, Sweet Hose Flat, Indian Cupid, White Line Bush Brown
Comparative Polity, Governance & Science MCQs

Comparative Polity — Citizenship Models / తులనాత్మక పాలిటీ — పౌరసత్వ నమూనాలు

Q1. What are the two primary models of citizenship and their Latin terms?
పౌరసత్వంలో రెండు ప్రధాన నమూనాలు, వాటి లాటిన్ పదాలు ఏమిటి?
A. Jus Fiscalis (by tax payment) and Jus Militaris (by military service) / జస్ ఫిస్కాలిస్ (పన్ను ద్వారా), జస్ మిలిటారిస్ (సైనిక సేవ ద్వారా)
B. Jus Soli (Right of Soil — citizenship by birth in a country) and Jus Sanguinis (Right of Blood — citizenship by descent/parentage) / జస్ సోలి (నేల హక్కు — దేశంలో పుట్టడం ద్వారా పౌరసత్వం), జస్ సాంగ్వినిస్ (రक्तపు హక్కు — వంశపారంపర్యం/తల్లిదండ్రుల ద్వారా పౌరసత్వం)
C. Jus Naturalis (by nature) and Jus Civilis (by civil application) / జస్ నేచురాలిస్ (స్వభావం ద్వారా), జస్ సివిలిస్ (సివిల్ దరఖాస్తు ద్వారా)
D. Jus Commercii (by commerce) and Jus Connubii (by marriage) / జస్ కమర్షీ (వ్యాపారం ద్వారా), జస్ కొన్నుబీ (వివాహం ద్వారా)
సమాధానం / Answer: B. Jus Soli (Right of Soil) and Jus Sanguinis (Right of Blood)
EN: Two primary citizenship models: 1) Jus Soli = citizenship granted based on place of birth (soil), irrespective of parents' nationality — used by USA (14th Amendment), Canada, etc. 2) Jus Sanguinis = citizenship by blood/descent — you inherit citizenship from your parents regardless of where you are born — used by most European countries.
TE: రెండు ప్రధాన పౌరసత్వ నమూనాలు: 1) జస్ సోలి = పుట్టిన స్థలం ఆధారంగా పౌరసత్వం, తల్లిదండ్రుల జాతీయత పట్టింపు లేకుండా — అమెరికా (14వ అమెండ్‌మెంట్), కెనడా వాడతాయి. 2) జస్ సాంగ్వినిస్ = రక్తం/వంశపారంపర్యం ద్వారా పౌరసత్వం — ఎక్కడ పుట్టినా పట్టింపు లేకుండా తల్లిదండ్రుల నుండి వారసత్వంగా — చాలా యూరోపియన్ దేశాలు వాడతాయి.
Q2. The US Supreme Court recently upheld the 14th Amendment ruling against Trump's executive order. What did the 14th Amendment (1868) originally guarantee?
US సుప్రీం కోర్టు ట్రంప్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆర్డర్‌కు వ్యతిరేకంగా 14వ అమెండ్‌మెంట్ నిర్ణయాన్ని నిర్ధారించింది. 14వ అమెండ్‌మెంట్ (1868) అసలు దేన్ని హామీ ఇచ్చింది?
A. Right to vote for all citizens / అన్ని పౌరులకు ఓటు హక్కు
B. Citizenship to all persons born on US soil — to ensure formerly enslaved Black Americans were granted equal rights and citizenship / అమెరికా నేలపై పుట్టిన అందరికీ పౌరసత్వం — మాజీ బానిసలైన నల్లజాతి అమెరికన్లకు సమాన హక్కులు, పౌరసత్వం ఇవ్వడానికి
C. Abolition of slavery / బానిసత్వ నిర్మూలన
D. Freedom of speech and religion / భావ ప్రకటన, మత స్వేచ్ఛ
సమాధానం / Answer: B. Citizenship to all persons born on US soil...
EN: The 14th Amendment (1868) guaranteed citizenship to all persons born on US soil, primarily to ensure formerly enslaved Black Americans were granted equal rights and could not be denied citizenship. Context: The 13th Amendment (1865) had abolished slavery; then the 14th Amendment ensured the formerly enslaved population received citizenship and equal protection under law.
TE: 14వ అమెండ్‌మెంట్ (1868) అమెరికా నేలపై పుట్టిన అందరికీ పౌరసత్వాన్ని హామీ ఇచ్చింది, ముఖ్యంగా మాజీ బానిసలైన నల్లజాతి అమెరికన్లకు సమాన హక్కులు ఇవ్వడానికి, పౌరసత్వం నిరాకరించకుండా ఉండటానికి. నేపథ్యం: 13వ అమెండ్‌మెంట్ (1865) బానిసత్వాన్ని నిర్మూలించింది; 14వ అమెండ్‌మెంట్ మాజీ బానిసలకు పౌరసత్వం, చట్టం కింద సమాన రక్షణ నిర్ధారించింది.
Q3. The notorious 1857 'Dred Scott' decision was related to which issue?
కుప్రసిద్ధ 1857 'డ్రెడ్ స్కాట్' నిర్ణయం ఏ విషయానికి సంబంధించింది?
A. It granted voting rights to Black Americans / నల్లజాతి అమెరికన్లకు ఓటు హక్కు ఇచ్చింది
B. It denied citizenship to Black Americans (even if born in US), to keep formerly enslaved people stateless / నల్లజాతి అమెరికన్లకు (అమెరికాలో పుట్టినా) పౌరసత్వం నిరాకరించింది, మాజీ బానిసలను రాజ్యవిహీనులుగా ఉంచడానికి
C. It abolished the slave trade / బానిస వ్యాపారాన్ని నిర్మూలించింది
D. It gave full property rights to freed slaves / విముక్తులైన బానిసలకు పూర్తి ఆస్తి హక్కులు ఇచ్చింది
సమాధానం / Answer: B. It denied citizenship to Black Americans...
EN: The 1857 Dred Scott case was a notorious US Supreme Court decision that denied citizenship to Black Americans — even those born on US soil. It ruled that people of African descent (formerly enslaved) were not US citizens and had no right to sue in court. This was overturned first by the 13th Amendment (1865, abolishing slavery) and then the 14th Amendment (1868, granting citizenship).
TE: 1857 డ్రెడ్ స్కాట్ కేసు అమెరికా సుప్రం కోర్టు కుప్రసిద్ధ निर्णयం, నల్లజాతి అమెరికన్లకు పౌరసత్వం నిరాకరించింది — అమెరికా నేలపై పుట్టినా. ఆఫ్రికన్ మూలాల వ్యక్తులు (మాజీ బానిసలు) అమెరికా పౌరులు కాదని, కోర్టులో దావా వేసే హక్కు లేదని తీర్పు ఇచ్చింది. దీన్ని 13వ అమెండ్‌మెంట్ (1865, బానిసత్వ నిర్మూలన), 14వ అమెండ్‌మెంట్ (1868, పౌరసత్వ మంజూరు) రద్దు చేశాయి.
Q4. What did President Trump's executive order attempt regarding birthright citizenship, and how did the US Supreme Court respond?
పుట్టుకతో వచ్చే పౌరసత్వం విషయంలో ట్రంప్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆర్డర్ ఏమి ప్రయత్నించింది, US సుప్రీం కోర్టు ఎలా స్పందించింది?
A. Trump tried to grant citizenship to more immigrants; SC supported him / ట్రంప్ ఎక్కువ మంది వలసదారులకు పౌరసత్వం ఇవ్వాలని ప్రయత్నించారు; సుప్రీం కోర్టు మద్దతు ఇచ్చింది
B. Trump tried to restrict automatic birthright citizenship for children of illegal migrants and temporary visa holders; US Supreme Court struck this down and upheld the 14th Amendment / ట్రంప్ అక్రమ వలసదారుల, తాత్కాలిక వీసా హోల్డర్ల పిల్లలకు స్వయంచాలక పుట్టుక పౌరసత్వాన్ని పరిమితం చేయాలని ప్రయత్నించారు; US సుప్రీం కోర్టు దీన్ని కొట్టివేసి 14వ అమెండ్‌మెంట్‌ను నిర్ధారించింది
C. Trump tried to remove citizenship from existing citizens; SC allowed it / ట్రంప్ ప్రస్తుత పౌరులకు పౌరసత్వం తొలగించాలని ప్రయత్నించారు; కోర్టు అనుమతించింది
D. Trump tried to give citizenship to all permanent residents; SC rejected it / ట్రంప్ అన్ని శాశ్వత నివాసులకు పౌరసత్వం ఇవ్వాలని ప్రయత్నించారు; కోర్టు తిరస్కరించింది
సమాధానం / Answer: B. Trump tried to restrict automatic birthright citizenship...
EN: Trump's executive order tried to deny automatic birthright citizenship (Jus Soli) to: (1) children of illegal immigrants, and (2) children of temporary visa holders (students, temporary workers). This was challenged and the US Supreme Court struck it down, upholding the 14th Amendment's guarantee of birthright citizenship. The motivations: opposing illegal immigration, 'birth tourism,' MAGA politics.
TE: ట్రంప్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆర్డర్ స్వయంచాలక పుట్టుక పౌరసత్వాన్ని (జస్ సోలి) నిరాకరించాలని ప్రయత్నించింది: (1) అక్రమ వలసదారుల పిల్లలు, (2) తాత్కాలిక వీసా హోల్డర్ల పిల్లలు. దీన్ని సవాలు చేయడంతో US సుప్రీం కోర్టు దీన్ని కొట్టివేసి 14వ అమెండ్‌మెంట్ హామీని నిర్ధారించింది. ప్రేరణలు: అక్రమ వలసకు వ్యతిరేకత, 'బర్త్ టూరిజం', MAGA రాజకీయాలు.
Q5. How does India's citizenship model differ from the pure Jus Soli (US) and pure Jus Sanguinis models?
భారతదేశ పౌరసత్వ నమూనా స్వచ్ఛమైన జస్ సోలి (అమెరికా), స్వచ్ఛమైన జస్ సాంగ్వినిస్ నమూనాల నుండి ఎలా భిన్నంగా ఉంటుంది?
A. India follows pure Jus Soli like the USA / భారత్ అమెరికా వంటి స్వచ్ఛమైన జస్ సోలిని అనుసరిస్తుంది
B. India follows a Hybrid model — accepting citizenship by birth AND by descent, plus other methods like naturalization (by residence), registration (by marriage), and economic investment / భారత్ హైబ్రిడ్ నమూనాను అనుసరిస్తుంది — పుట్టుక ద్వారా, వంశపారంపర్యం ద్వారా, ప్లస్ సహజీకరణ (నివాసం ద్వారా), నమోదు (వివాహం ద్వారా), ఆర్థిక పెట్టుబడి వంటి ఇతర పద్ధతులు
C. India follows pure Jus Sanguinis like Germany / భారత్ జర్మనీ వంటి స్వచ్ఛమైన జస్ సాంగ్వినిస్‌ను అనుసరిస్తుంది
D. India has no citizenship law at all / భారత్‌కు పౌరసత్వ చట్టం అంటూ లేదు
సమాధానం / Answer: B. India follows a Hybrid model...
EN: India has a hybrid citizenship model offering multiple pathways: (1) By birth (Jus Soli with conditions), (2) By descent (Jus Sanguinis), (3) By naturalization (residing in India for specified years), (4) By registration (e.g., if spouse is Indian citizen), (5) Incorporation of territory. This makes India's model more inclusive and flexible than either pure model.
TE: భారత్ హైబ్రిడ్ పౌరసత్వ నమూనాను కలిగి ఉంది, అనేక మార్గాలు అందిస్తుంది: (1) పుట్టుక ద్వారా (షరతులతో జస్ సోలి), (2) వంశపారంపర్యం ద్వారా (జస్ సాంగ్వినిస్), (3) సహజీకరణ ద్వారా (నిర్దిష్ట సంవత్సరాలు భారత్‌లో నివసించడం), (4) నమోదు ద్వారా (భర్త/భార్య భారత పౌరుడైతే), (5) భూభాగం విలీనం. ఇది భారత నమూనాను రెండు స్వచ్ఛమైన నమూనాల కంటే ఎక్కువ సమ్మిళిత, వశ్యంగా చేస్తుంది.
Q6. What is 'Birth Tourism,' cited as a negative of the Jus Soli model?
జస్ సోలి నమూనా యొక్క ప్రతికూల అంశంగా పేర్కొనబడిన 'బర్త్ టూరిజం' అంటే ఏమిటి?
A. Tourism related to famous birth places / ప్రసిద్ధ పుట్టిన ప్రాంతాలకు సంబంధించిన పర్యాటకం
B. When pregnant women from foreign countries travel specifically to a Jus Soli country (like USA) to give birth there so their child gets automatic citizenship — exploiting the law / విదేశాల నుండి గర్భిణీ స్త్రీలు పిల్లలకు స్వయంచాలక పౌరసత్వం లభించడానికి ప్రత్యేకంగా జస్ సోలి దేశానికి (అమెరికా వంటి) వెళ్ళడం — చట్టాన్ని దుర్వినియోగం చేయడం
C. Government sponsored medical tourism / ప్రభుత్వ ప్రాయోజిత వైద్య పర్యాటకం
D. Tourism industry promoting maternity hospitals / ప్రసూతి ఆసుపత్రులను ప్రోత్సహించే పర్యాటక పరిశ్రమ
సమాధానం / Answer: B. When pregnant women from foreign countries travel specifically...
EN: Birth Tourism = when pregnant women travel specifically to a Jus Soli country (like USA) shortly before giving birth, solely to ensure their child gets automatic citizenship of that country. This is a misuse/exploitation of the Jus Soli principle. It was one of Trump's justifications for the executive order to restrict birthright citizenship.
TE: బర్త్ టూరిజం = గర్భిణీ స్త్రీలు ప్రసవానికి కొంత ముందు ప్రత్యేకంగా జస్ సోలి దేశానికి (అమెరికా వంటి) వెళ్ళడం, తమ బిడ్డకు ఆ దేశ స్వయంచాలక పౌరసత్వం ఇప్పించడానికి మాత్రమే. ఇది జస్ సోలి సిద్ధాంతాన్ని దుర్వినియోగం/దోపిడీ చేయడం. పుట్టుక పౌరసత్వాన్ని పరిమితం చేసే ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆర్డర్‌కు ట్రంప్ ఇచ్చిన సమర్థనల్లో ఇది ఒకటి.

Governance & Ethics — Digital Privacy / పాలన & నీతి — డిజిటల్ గోప్యత

Q7. The Indian Government (MeitY) raised concerns about WhatsApp's Username feature. Under which Act can the government regulate WhatsApp as a 'Significant Social Media Intermediary'?
భారత ప్రభుత్వం (MeitY) WhatsApp యూజర్‌నేమ్ ఫీచర్‌పై ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. 'సిగ్నిఫికెంట్ సోషల్ మీడియా ఇంటర్మీడియరీ'గా WhatsAppని నియంత్రించడానికి ఏ చట్టం కింద ప్రభుత్వం చేయగలదు?
A. Indian Penal Code 1860 / ఇండియన్ పీనల్ కోడ్ 1860
B. Information Technology Act 2000 (IT Act 2000) / ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ యాక్ట్ 2000 (IT యాక్ట్ 2000)
C. Telecom Regulatory Act / టెలీకమ్యూనికేషన్ రెగ్యులేటరీ యాక్ట్
D. Cyber Security Act 2021 / సైబర్ సెక్యూరిటీ యాక్ట్ 2021
సమాధానం / Answer: B. Information Technology Act 2000 (IT Act 2000)
EN: Under the IT Act 2000, WhatsApp (Meta) is classified as a Significant Social Media Intermediary (SSMI) — a platform with more than 50 lakh registered users in India. SSMIs are under special obligations to prevent misuse of their platforms for illegal activities. The government can direct SSMIs to not introduce features that pose security threats.
TE: IT యాక్ట్ 2000 కింద WhatsApp (మెటా)ని సిగ్నిఫికెంట్ సోషల్ మీడియా ఇంటర్మీడియరీ (SSMI)గా వర్గీకరించారు — భారత్‌లో 50 లక్షలకు పైగా నమోదిత వినియోగదారులు ఉన్న ప్లాట్ఫామ్. SSMIలు తమ ప్లాట్ఫామ్‌ల దుర్వినియోగాన్ని నివారించడానికి ప్రత్యేక బాధ్యతలు కలిగి ఉంటాయి. భద్రతా ముప్పు కలిగించే ఫీచర్లు ప్రవేశపెట్టకుండా SSMIలను ప్రభుత్వం నిర్దేశించగలదు.
Q8. This WhatsApp username controversy is a classic example of which ethical dilemma in governance?
ఈ WhatsApp యూజర్‌నేమ్ వివాదం పాలనలో ఏ నైతిక సంఘర్షణకు క్లాసిక్ ఉదాహరణ?
A. Conflict between development and environment / అభివృద్ధి, పర్యావరణం మధ్య సంఘర్షణ
B. Conflict between Individual Privacy Rights and National Security/Law Enforcement / వ్యక్తిగత గోప్యత హక్కులు మరియు జాతీయ భద్రత/న్యాయ అమలు మధ్య సంఘర్షణ
C. Conflict between private sector and public sector / ప్రైవేట్ సెక్టార్, పబ్లిక్ సెక్టార్ మధ్య సంఘర్షణ
D. Conflict between state government and central government / రాష్ట్ర ప్రభుత్వం, కేంద్ర ప్రభుత్వం మధ్య సంఘర్షణ
సమాధానం / Answer: B. Conflict between Individual Privacy Rights and National Security/Law Enforcement
EN: WhatsApp's argument: Username feature protects individual privacy (phone numbers are linked to banking, identities, etc. — protecting them is crucial). Government's argument: Usernames facilitate impersonation, phishing, identity spoofing, digital arrests — national security concerns. This is a classic GS Paper 4 ethical dilemma: Individual Privacy Rights vs National Security.
TE: WhatsApp వాదన: యూజర్‌నేమ్ ఫీచర్ వ్యక్తిగత గోప్యతను రక్షిస్తుంది (ఫోన్ నంబర్లు బ్యాంక్ ఖాతాలు, గుర్తింపులు మొదలైన వాటికి లింక్ — వాటిని రక్షించడం కీలకం). ప్రభుత్వ వాదన: యూజర్‌నేమ్‌లు వేషధారణ, ఫిషింగ్, గుర్తింపు నకలు, డిజిటల్ అరెస్ట్‌లను సులభతరం చేస్తాయి — జాతీయ భద్రత ఆందోళనలు. ఇది క్లాసిక్ GS పేపర్ 4 నైతిక సంఘర్షణ: వ్యక్తిగత గోప్యత హక్కులు వర్సెస్ జాతీయ భద్రత.

Sports Governance — ICC Guidelines / క్రీడా పాలన — ICC మార్గదర్శకాలు

Q9. ICC released 'Return to Play Post Pregnancy' guidelines. What is the key holistic support it mandates for pregnant/post-natal athletes?
ICC 'రిటర్న్ టు ప్లే పోస్ట్ ప్రెగ్నెన్సీ' మార్గదర్శకాలు విడుదల చేసింది. గర్భిణీ/ప్రసవానంతర అథ్లెట్లకు ఇది ఏ సమగ్ర మద్దతును తప్పనిసరి చేస్తుంది?
A. Only financial compensation / కేవలం ఆర్థిక నష్టపరిహారం
B. Holistic support: practical (when to return), physical (nutrition & training), and mental/psychological support; dedicated Case Manager (doctor/physiotherapist) throughout pregnancy; a 6-phase framework to bring them back to play / సమగ్ర మద్దతు: ఆచరణాత్మక (ఎప్పుడు తిరిగి వచ్చేది), శారీరక (పోషణ & శిక్షణ), మానసిక మద్దతు; గర్భం అంతటా అంకిత కేస్ మేనేజర్ (డాక్టర్/ఫిజియోథెరపిస్ట్); 6-దశల ఫ్రేమ్‌వర్క్
C. Just a basic medical check / కేవలం ప్రాథమిక వైద్య పరీక్ష
D. Only maternity leave pay / మాతృత్వ సెలవు వేతనం మాత్రమే
సమాధానం / Answer: B. Holistic support: practical, physical, and mental/psychological support...
EN: ICC's Return to Play guidelines mandate: 1) Holistic support (practical, physical, psychological); 2) Dedicated Case Manager (doctor/physiotherapist) as primary contact throughout pregnancy; 3) A 6-phase framework for reconditioning and return to play; 4) Updated maternity/parental policies (citing Australia's model as best practice); 5) Child care facilities at sports venues. Purpose: Eliminate the 'Motherhood Penalty' from sports.
TE: ICC రిటర్న్ టు ప్లే మార్గదర్శకాలు: 1) సమగ్ర మద్దతు (ఆచరణాత్మక, శారీరక, మానసిక); 2) గర్భం అంతటా ప్రాథమిక పరిచయ బిందువుగా అంకిత కేస్ మేనేజర్ (డాక్టర్/ఫిజియోథెరపిస్ట్); 3) పునరుద్ధరణ, తిరిగి ఆడటానికి 6-దశల ఫ్రేమ్‌వర్క్; 4) నవీకరించిన మాతృత్వ/తల్లిదండ్రుల విధానాలు (ఆస్ట్రేలియా నమూనా ఉత్తమ అభ్యాసంగా); 5) క్రీడా ప్రదేశాలలో శిశు సంరక్షణ సదుపాయాలు. ఉద్దేశం: క్రీడల్లో 'మాతృత్వ శిక్ష'ను తొలగించడం.
Q10. Name two international cricketers who returned to international cricket post-pregnancy, cited as examples in the transcript.
ట్రాన్స్క్రిప్ట్‌లో ఉదాహరణలుగా పేర్కొన్న, ప్రసవం తర్వాత అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌కు తిరిగి వచ్చిన ఇద్దరు అంతర్జాతీయ క్రికెటర్లు ఎవరు?
A. Mithali Raj (India) and Ellyse Perry (Australia) / మిథాలి రాజ్ (భారత్), ఎలీస్ పెర్రీ (ఆస్ట్రేలియా)
B. Snehith (India) and Masabata Klass (South Africa) — who competed at global level as mothers / స్నేహిత్ (భారత్), మసబాత క్లాస్ (దక్షిణాఫ్రికా) — తల్లులుగా ప్రపంచ స్థాయిలో పోటీపడిన
C. Harmanpreet Kaur (India) and Meg Lanning (Australia) / హర్మన్‌ప్రీత్ కౌర్ (భారత్), మెగ్ లానింగ్ (ఆస్ట్రేలియా)
D. Smriti Mandhana (India) and Stafanie Taylor (West Indies) / స్మృతి మందానా (భారత్), స్టఫెనీ టేలర్ (వెస్ట్ ఇండీస్)
సమాధానం / Answer: B. Snehith (India) and Masabata Klass (South Africa)
EN: The transcript cites Snehith (India) and Masabata Klass (South Africa) as examples of cricketers who returned to international cricket as mothers and competed at the global stage. These show that with proper support systems, motherhood does not have to mean the end of a sporting career.
TE: ట్రాన్స్క్రిప్ట్ స్నేహిత్ (భారత్), మసబాత క్లాస్ (దక్షిణాఫ్రికా)ని తల్లులుగా అంతర్జాతీయ క్రికెట్‌కు తిరిగి వచ్చి ప్రపంచ స్థాయిలో పోటీపడిన ఉదాహరణలుగా పేర్కొన్నది. సరైన మద్దతు వ్యవస్థలు ఉంటే మాతృత్వం క్రీడా జీవితానికి చివర అవ్వాల్సిన అవసరం లేదని ఇవి చూపిస్తాయి.

Health — National List of Essential Medicines / ఆరోగ్యం — జాతీయ అత్యవసర ఔషధాల జాబితా

Q11. What is India's NLEM and which authority has the power to cap prices of medicines on this list?
భారతదేశ NLEM ఏమిటి, ఈ జాబితాలోని ఔషధాల ధరలను నిర్ణయించే అధికారం ఏ సంస్థకు ఉంది?
A. National List of Exceptional Medicines; Reserve Bank of India caps prices / నేషనల్ లిస్ట్ ఆఫ్ ఎక్సెప్షనల్ మెడిసిన్స్; RBI ధరలను నిర్ణయిస్తుంది
B. National List of Essential Medicines; National Pharmaceutical Pricing Authority (NPPA) caps prices under Drug Price Control Order / నేషనల్ リスト ఆఫ్ ఎసెన్షియల్ మెడిసిన్స్; నేషనల్ ఫార్మాస్యూటికల్ ప్రైసింగ్ అథారిటీ (NPPA) డ్రగ్ ప్రైస్ కంట్రోల్ ఆర్డర్ కింద ధరలు నిర్ణయిస్తుంది
C. National Laboratory of Essential Molecules; DRDO controls prices / నేషనల్ లాబొరేటరీ ఆఫ్ ఎసెన్షియల్ మాలిక్యూల్స్; DRDO ధరలను నియంత్రిస్తుంది
D. National League of Emergency Medicines; Ministry of Finance caps prices / నేషనల్ లీగ్ ఆఫ్ ఎమర్జెన్సీ మెడిసిన్స్; ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ ధరలు నిర్ణయిస్తుంది
సమాధానం / Answer: B. National List of Essential Medicines; National Pharmaceutical Pricing Authority (NPPA)...
EN: NLEM = National List of Essential Medicines. It is formulated by the Ministry of Health & Family Welfare. Its key purpose: the NPPA (National Pharmaceutical Pricing Authority) gets the power to cap the prices of medicines on this list under the Drug Price Control Order — so essential medicines remain affordable for all citizens.
TE: NLEM = నేషనల్ లిస్ట్ ఆఫ్ ఎసెన్షియల్ మెడిసిన్స్. ఇది ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ రూపొందిస్తుంది. దీని ముఖ్య ఉద్దేశం: NPPA (నేషనల్ ఫార్మాస్యూటికల్ ప్రైసింగ్ అథారిటీ)కి డ్రగ్ ప్రైస్ కంట్రోల్ ఆర్డర్ కింద ఈ జాబితాలోని ఔషధాల ధరలను నిర్ణయించే అధికారం లభిస్తుంది — తద్వారా అత్యవసర ఔషధాలు అందరికీ అందుబాటులో ఉంటాయి.
Q12. India's NLEM has not been revised since 2022 (4-year gap). The WHO Model List of Essential Medicines was revised in which years?
భారత్ NLEM 2022 నుండి నవీకరించబడలేదు (4 సంవత్సరాల అంతరం). WHO మోడల్ లిస్ట్ ఆఫ్ ఎసెన్షియల్ మెడిసిన్స్ ఏ సంవత్సరాల్లో నవీకరించబడింది?
A. 2015 and 2018 / 2015, 2018
B. 2023 and 2025 (covering 500+ medicines) / 2023, 2025 (500కి పైగా ఔషధాలు కవర్ చేస్తూ)
C. 2020 and 2021 / 2020, 2021
D. 2010 and 2015 / 2010, 2015
సమాధానం / Answer: B. 2023 and 2025 (covering 500+ medicines)
EN: The WHO Model List of Essential Medicines was revised in 2023 and again in 2025 (covering 500+ medicines). India's NLEM has not been revised since 2022 — a 4-year gap, and it lags behind the WHO benchmark. The CDSCO (Central Drugs Standard Control Organisation) is responsible for checking drug safety and quality in India.
TE: WHO మోడల్ లిస్ట్ ఆఫ్ ఎసెన్షియల్ మెడిసిన్స్ 2023లో మరియు మళ్ళీ 2025లో (500కి పైగా ఔషధాలు కవర్ చేస్తూ) నవీకరించబడింది. భారత్ NLEM 2022 నుండి నవీకరించబడలేదు — 4 సంవత్సరాల అంతరం, WHO బెంచ్‌మార్క్ కంటే వెనుకబడింది. CDSCO (సెంట్రల్ డ్రగ్స్ స్టాండర్డ్ కంట్రోల్ ఆర్గనైజేషన్) భారత్‌లో ఔషధ భద్రత, నాణ్యత తనిఖీ బాధ్యత.

Science — CAR-T Cell Therapy & Environment / సైన్స్ — CAR-T సెల్ థెరపీ & పర్యావరణం

Q13. What is CAR-T Cell Therapy and what does 'CAR' stand for?
CAR-T సెల్ థెరపీ అంటే ఏమిటి, 'CAR' అంటే ఏమిటి?
A. Controlled Antigen Regeneration therapy; for diabetes / కంట్రోల్డ్ యాంటిజెన్ రీజెనరేషన్ థెరపీ; డయాబెటిస్‌కు
B. Chimeric Antigen Receptor T-cell therapy; T-cells extracted from patient, genetically modified to produce CAR proteins that target cancer cells, multiplied and reinfused into patient to fight cancer / కైమెరిక్ యాంటిజెన్ రిసెప్టర్ T-సెల్ థెరపీ; రోగి నుండి T-సెల్‌లు తీసుకుని, కాన్సర్ కణాలను लक्ष्यంగా చేసే CAR ప్రొటీన్‌లను ఉత్పత్తి చేయడానికి జన్యుపరంగా మార్పు చేసి, హెచ్చించి రోగిలో తిరిగి ఇంజెక్ట్ చేస్తారు
C. Chemical Antimicrobial Radiation therapy; for bacterial infections / కెమికల్ యాంటీమైక్రోబియల్ రేడియేషన్ థెరపీ; బ్యాక్టీరియా ఇన్ఫెక్షన్లకు
D. Computer Assisted Radiology; for diagnostic imaging / კომპიუტერ ასისტედ რადიოლოჯი; డయగ్నాస్టిక్ ఇమేజింగ్
సమాధానం / Answer: B. Chimeric Antigen Receptor T-cell therapy...
EN: CAR-T = Chimeric Antigen Receptor T-cell therapy. Process: 1) Extract T-cells (white blood cells) from patient's blood; 2) Genetically modify them in lab to produce CAR proteins; 3) These CAR proteins act as receptors to specifically identify and bind to cancer cells; 4) Modified T-cells are multiplied into millions; 5) Reinfused into patient where they hunt down cancer cells.
TE: CAR-T = కైమెరిక్ యాంటిజెన్ రిసెప్టర్ T-సెల్ థెరపీ. ప్రక్రియ: 1) రోగి రక్తం నుండి T-సెల్‌లు (తెల్ల రక్త కణాలు) వేరు చేయడం; 2) ల్యాబ్‌లో CAR ప్రొటీన్‌లు ఉత్పత్తి చేయడానికి జన్యుపరంగా మార్చడం; 3) ఈ CAR ప్రొటీన్‌లు కాన్సర్ కణాలను గుర్తించి బంధించే రిసెప్టర్‌లుగా పనిచేస్తాయి; 4) మార్పు చేయబడిన T-సెల్‌లను మిలియన్లకు హెచ్చించడం; 5) రోగిలో తిరిగి ఇంజెక్ట్ చేయడం, వాటిని కాన్సర్ కణాలను వేటాడేలా.
Q14. Assam's Bodoland region's butterfly diversity booklet was released. Which of these is a butterfly found in the Bodoland forests?
అస్సాం బోడోలాండ్ ప్రాంత సీతాకోక చిలుకల వైవిధ్యంపై బుక్లెట్ విడుదలైంది. ఇవిచ్చిన వాటిలో బోడోలాండ్ అడవుల్లో కనిపించే సీతాకోక చిలుక ఏది?
A. Indian Roller (Neelkanth) / ఇండియన్ రోలర్ (నీలకంఠ)
B. Yellow Crested Spangle (butterfly species in Bodoland) / యెల్లో క్రెస్టెడ్ స్పాంగిల్ (బోడోలాండ్‌లో సీతాకోక చిలుక జాతి)
C. Adjutant Stork / అడ్జుటెంట్ స్టార్క్
D. Great Indian Bustard / గ్రేట్ ఇండియన్ బస్టర్డ్
సమాధానం / Answer: B. Yellow Crested Spangle (butterfly species in Bodoland)
EN: Yellow Crested Spangle is a butterfly species found in Assam's Bodoland forests. Other butterflies in Bodoland: Sweet Hose Flat, M's Cupid / Masuri Bashbob / Greenlet, Indian Cupid, White Line Bush Brown. Note: Indian Roller is a bird; Adjutant Stork is a bird; Great Indian Bustard is a bird. Don't confuse butterflies with birds in exams!
TE: యెల్లో క్రెస్టెడ్ స్పాంగిల్ అస్సాం బోడోలాండ్ అడవుల్లో కనిపించే సీతాకోక చిలుక జాతి. బోడోలాండ్‌లోని ఇతర సీతాకోక చిలుకలు: స్వీట్ హోస్ ఫ్లాట్, M's క్యూపిడ్/మసూరి బాష్‌బాబ్/గ్రీన్‌లెట్, ఇండియన్ క్యూపిడ్, వైట్ లైన్ బుష్ బ్రౌన్. గమనిక: ఇండియన్ రోలర్ పక్షి; అడ్జుటెంట్ స్టార్క్ పక్షి; గ్రేట్ ఇండియన్ బస్టర్డ్ పక్షి. పరీక్షల్లో సీతాకోక చిలుకలు, పక్షులు మిక్స్ చేయకండి!

Leave a Comment